In Nederland heeft een kwart van de mensen een hersen- en/of psychische aandoening. Dat wist u niet? Dat is niet zo vreemd. Bij de meeste mensen is aan de buitenkant niets of nauwelijks iets te zien. Dat is frustrerend voor de velen die het betreft, omdat de impact op hun leven enorm groot is.
Ik neem een eenvoudig voorbeeld: boodschappen doen. Wat is daar nu moeilijk aan, hoor ik u denken. Ga maar eens na wat je allemaal moet kunnen om zonder al te veel stress met de juiste boodschappen thuis te komen. Je moet de supermarkt kunnen vinden. Het drukke verkeer onderweg trotseren. Je moet niet afgeleid raken door de vele reclame-uitingen en de achtergrondmuziek in de winkel. Je moet onthouden wat je wil kopen. En ook weer niet van alles meenemen wat je niet nodig hebt. Je moet flexibel zijn als dat ene ingrediënt voor jouw recept er niet blijkt te zijn. Boos worden in een supermarkt is niet zo handig. In huilen uitbarsten ook niet. Om hulp vragen als iets niet lukt, is een grote stap. Zonder boodschappen naar huis terugkeren maakt alles alleen nog maar erger. En de drempel voor de volgende keer groter. Aan het einde van de dag ben je doodmoe.
Denkfuncties zoals concentreren en onthouden kunnen door hersenaandoeningen verminderd zijn zonder dat u het ziet. Emoties onder controle houden is niet vanzelfsprekend als de hersenen niet optimaal functioneren door schade of een psychische aandoening. Vermoeidheid is de meest gehoorde klacht. De mensen die hier dagelijks last van hebben willen dat u dat weet. Vooral willen zij dat u daar begrip voor heeft. De samenleving wordt breinvriendelijker als u de ernst en omvang van deze problematiek erkent en herkent.
Een breinvriendelijke samenleving begint bij u als medemens. Verdiep u in de dagelijkse gevolgen van hersen- en psychische aandoeningen. Bezoek de websites van de patiëntenvereniging Hersenletsel.nl en het youtubekanaal ‘NAH TV’ voor ervaringsverhalen. Toon begrip voor de situatie van en veranderingen voor degenen die het betreft. Vraag aan de getroffenen in uw omgeving hoe het met ze gaat en waar u hulp bij kunt bieden. Houd rekening met de gevolgen die zo’n grote impact kunnen hebben. Help het dagelijks leven hanteerbaar te maken en te houden.
Hoe ik dat zelf doe kunt u zien op de website van het Expertisecentrum Hersenletsel Limburg (www.hersenletsellimburg.nl). Tevens zijn wij partner van de Hersenletsel Alliantie (www.hersenletselalliantie.nl). Ik ben trots dat ik ambassadeur mag zijn van het landelijk initiatief Hoofdzaken (www.hoofdzaken.nl), een beweging die oplossingen wil realiseren voor mensen met een hersen- en/of psychische aandoening. Doet u ook mee?
Caroline van Heugten is hoofd van het Expertisecentrum Hersenletsel Limburg en hoogleraar klinische neuropsychologie aan Maastricht University. Zij evalueert behandelprogramma’s en doet onderzoek naar factoren die het succes van behandeling beïnvloeden. Daarnaast ontwikkelt en evalueert ze meetinstrumenten.